Physical Address
304 North Cardinal St.
Dorchester Center, MA 02124
Physical Address
304 North Cardinal St.
Dorchester Center, MA 02124
[IMAGE: ఆదాయపు పన్ను రిటర్న్ ఫైలింగ్ దశలు – ALT: “Income tax return filing steps for salaried employees 2026 Telugu”]
ప్రతి సంవత్సరం జూలై నెల రాగానే చాలా మంది సాలరీడ్ ఉద్యోగులకు ఒకే ఒక్క టెన్షన్ వస్తుంది — “ఆదాయపు పన్ను రిటర్న్ (ITR) ఎలా ఫైల్ చేయాలి ITR Ela File Cheyali? ఎక్కడ మొదలు పెట్టాలి?”. 2026 లో ఫైలింగ్ ప్రక్రియ మరింత సులభమైంది. కానీ ఫార్మ్, డిడక్షన్లు, డెడ్లైన్ల గురించి కరెక్ట్ అవగాహన లేకపోతే సమస్యలు వస్తాయి. ఈ గైడ్ లో స్టెప్ బై స్టెప్ సాధారణ తెలుగులో వివరిస్తాను.
📌 2026 ప్రత్యేకతలు: ఈ ఆర్థిక సంవత్సరం (FY 2025-26 / AY 2026-27) కొరకు ఏప్రిల్ 1, 2026 నుండి ఇతర ఆదాయాన్ని కలిగి లేని సాలరీడ్ పర్సన్లు తమ రిటర్న్ను ITR-1 (సహజ్) ఉపయోగించి ఫైల్ చేయవచ్చు. అత్యధికులు ఈ కేటగిరీ కిందకే వస్తారు. డెడ్లైన్లో మార్పులు లేవు.
చాలా మంది భావిస్తారు – “నా జీతం నుండి కంపెనీ TDS కట్ చేస్తుంది కాబట్టి, నేను విడిగా ITR ఎందుకు ఫైల్ చేయాలి?”. ఇది చాలా సాధారణమైన అపోహ. కింది వాటిని పరిగణించండి:
| కారణం | వివరణ |
|---|---|
| నిరూపణ (Proof of Income) | వీసా, లోన్, క్రెడిట్ కార్డ్ అప్రూవల్కు ITR తప్పనిసరి |
| టీడీఎస్ తిరిగి పొందడం (TDS Refund) | అదనపు TDS కట్ అయితే, రిఫండ్ తీసుకోవడానికి ITR మాత్రమే దారి |
| నష్టాల క్యారీ ఫార్వార్డ్ | స్టాక్ లేదా ఇతర ఆస్తుల నుండి నష్టాలు వచ్చినా, అవి భవిష్యత్తులో సర్దుబాటు చేసుకోవచ్చు |
| పన్ను బాధ్యతల సర్దుబాటు | ఇతర ఆదాయాలు ఉంటే (FD ల వడ్డీ, రెంటల్ ఆదాయం) వాటికి పన్ను చెల్లించాలి |
| పెద్ద ఫైనాన్షియల్ లావాదేవీలు | ₹2 లక్షల కంటే ఎక్కువ విద్యుత్ బిల్లు, విదేశీ యాత్ర ఖర్చులు, క్రెడిట్ కార్డ్ బిల్లు ఉంటే ఆదాయపు పన్ను శాఖకు నోటిఫికేషన్ పంపబడుతుంది. ITR దాఖలు చేస్తే ఆ నోటిఫికేషన్ ఇబ్బందికి దారి తీయదు |
[IMAGE: పన్ను రిటర్న్ ఫైలింగ్ ప్రాముఖ్యత – ALT: “ITR filing importance for salaried employees Telugu”]
తప్పు ఫారం ఎంచుకుంటే, మీ రిటర్న్ ప్రాసెస్ చేయబడదు. మీ ఆదాయ వనరులను బట్టి, మీరు తప్పనిసరిగా ITR-1 (సహజ్) మరియు ITR-2 మధ్య ఎంచుకోవాలి.
[IMAGE: ఐటీఆర్ ఫారం ఎంపిక చార్ట్ – ALT: “Which ITR form to choose for salaried employees 2026”]
ITR-1 (సహజ్) — ఎప్పుడు ఉపయోగించాలి?
| ✅ ఉపయోగించవచ్చు (Eligible) | ❌ ఉపయోగించకూడదు (Not Eligible) |
|---|---|
| రెసిడెంట్ ఇండివిడ్యువల్ (సాధారణ నివాసి) | నాన్-రెసిడెంట్ లేదా నాట్ ఆర్డినరీలీ రెసిడెంట్ |
| జీతం లేదా పెన్షన్ ఆదాయం | వ్యాపారం లేదా ప్రొఫెషన్ ఆదాయం |
| ఒక హౌస్ ప్రాపర్టీ ఆదాయం | ₹5,000 కంటే ఎక్కువ వ్యవసాయ ఆదాయం |
| ఇతర సోర్సులు (బ్యాంకు వడ్డీ, వగైరా) | లాంగ్ టర్మ్ క్యాపిటల్ గెయిన్స్ (LTCG) ₹1,25,000 కంటే ఎక్కువ |
| మొత్తం ఆదాయం ₹50 లక్షల లోపు | లాటరీ, రేసింగ్ వంటి లక్కీ గెయిన్స్ |
| వ్యవసాయ ఆదాయం ఉంటే ₹5,000 లోపు మాత్రమే | విదేశీ ఆస్తులు/ఆదాయం ఉంటే |
మొత్తం ఆదాయం ₹50 లక్షల కంటే ఎక్కువ ఉన్నా లేదా ఈ పరిమితుల్లో ఏదైనా సరిపోలకపోతే, మీరు తప్పనిసరిగా ITR-2 ఫైల్ చేయాలి. ఈ దశలో తప్పు చేయకండి!
ఇది మీ ITR లో అత్యంత క్రిటికల్ భాగం. సరియైన డిడక్షన్లు వేస్తే మీ టాక్స్ లయబిలిటీ గణనీయంగా తగ్గుతుంది. గమనిక: ఈ డిడక్షన్లు పాత పన్ను విధానంలో (Old Regime) మాత్రమే అందుబాటులో ఉంటాయి.
మీరు పొదుపు సంబంధిత పన్ను మినహాయింపుల కింద ₹1.5 లక్షల వరకు వ్యత్యాసం చేసుకోవచ్చు. ఈ పరిమితి 2014 నుండి ఇప్పటివరకు మారలేదు. పాత పన్ను విధానంలో ఇది అత్యంత జనాదరణ పొందిన డిడక్షన్. ఈ పరిమితి లోపు చేరే ప్రధాన పెట్టుబడులు:
| పెట్టుబడి రకం | వివరణ |
|---|---|
| ఇన్సూరెన్స్ ప్రీమియం | లైఫ్ ఇన్సూరెన్స్ ప్రీమియం (POLICY) |
| PPF | పబ్లిక్ ప్రావిడెంట్ ఫండ్ ఖాతాలో పెట్టిన డిపాజిట్ |
| ELSS మ్యూచువల్ ఫండ్స్ | టాక్స్ సేవింగ్ మ్యూచువల్ ఫండ్స్ |
| హోమ్ లోన్ ప్రిన్సిపాల్ | ఇంటి లోన్ యొక్క అసలు మొత్తం వాయిదా |
| పిల్లల ట్యూషన్ ఫీజు | మీ ఇద్దరు పిల్లలకు వీలైనంత వరకు |
| ఎంప్లాయీస్ ప్రావిడెంట్ ఫండ్ (EPF) | మీ జీతం నుండి జమ అయ్యే ఈపీఎఫ్ కంట్రిబ్యూషన్ |
| ఫిక్స్డ్ డిపాజిట్ (5 ఏళ్లు) | బ్యాంకు నుండి 5 ఏళ్ల టాక్స్ సేవింగ్ ఎఫ్డీ |
[IMAGE: 80C డిడక్షన్ల జాబితా – ALT: “Section 80C deduction list Telugu 2026”]
| సెక్షన్ | డిడక్షన్ వివరం | గరిష్ఠ పరిమితి |
|---|---|---|
| 80D | హెల్త్ ఇన్సూరెన్స్ ప్రీమియం (మీ కోసం + కుటుంబం కోసం) | ₹25,000 |
| 80D (సీనియర్ సిటిజన్) | మీరు లేదా మీ తల్లిదండ్రులు 60+ ఉంటే ప్రీమియం | ₹50,000 |
| 80DD | వికలాంగ డిపెండెంట్ చికిత్స ఖర్చులు | ₹75,000 / ₹1,25,000 |
| 80E | ఎడ్యుకేషన్ లోన్ పై వడ్డీ | పూర్తి వడ్డీ మొత్తం (పరిమితి లేదు) |
| 80G | దానాలు (చారిటబుల్ డొనేషన్స్) | 50% లేదా 100% (సంస్థను బట్టి) |
| 80TTA | సేవింగ్స్ ఖాతాల పై వడ్డీ | ₹10,000 |
గమనిక: 2026 బడ్జెట్లో ఈ డిడక్షన్ పరిమితుల్లో ఎటువంటి మార్పు ప్రకటించబడలేదు.
ప్రతి సాలరీడ్ పర్సన్ తన మొత్తం జీతం నుండి నేరుగా ₹75,000 ప్రామాణిక మినహాయింపును క్లెయిమ్ చేసుకోవచ్చు. ఈ మినహాయింపు కేవలం కొత్త పన్ను విధానంలోనే (New Tax Regime) అందుబాటులో ఉంటుంది. బడ్జెట్ 2026 సమయంలో ఈ మొత్తంలో ఎటువంటి మార్పు చేయలేదు.
మీరు అద్దె ఇంట్లో ఉంటూ, మీ కంపెనీ నుండి HRA తీసుకుంటే, ఈ మూడింటిలో అత్యల్ప మొత్తాన్ని మినహాయించుకోండి:
[IMAGE: HRA ఎక్సెంప్షన్ ఫార్ములా – ALT: “HRA exemption calculation formula Telugu 2026”]
2020 నుండి రెండు విధానాలు అందుబాటులో ఉన్నాయి. 2026 ఆర్థిక సంవత్సరంలో మీరు ఏది మంచిదో జాగ్రత్తగా లెక్కించుకోవాలి.
[IMAGE: పన్ను విధానాల పోలిక – ALT: “Old vs New tax regime comparison Telugu 2026”]
| ఆదాయ పరిధి | పాత విధానం (పన్ను రేటు) | కొత్త విధానం (పన్ను రేటు) |
|---|---|---|
| ₹0 – ₹2.5 లక్షలు | 0% | 0% |
| ₹2.5 – ₹3 లక్షలు | 5% | 0% |
| ₹3 – ₹4 లక్షలు | 5% | 0% |
| ₹4 – ₹5 లక్షలు | 5% | 0% |
| ₹5 – ₹6 లక్షలు | 5% | 0% (రెబేట్ కారణంగా) |
| ₹6 – ₹7 లక్షలు | 10% | 0% (రెబేట్ కారణంగా) |
| ₹7 – ₹8 లక్షలు | 10% | 0% (రెబేట్ కారణంగా) |
| ₹8 – ₹9 లక్షలు | 15% | 0% (రెబేట్ కారణంగా) |
| ₹9 – ₹10 లక్షలు | 15% | 0% (రెబేట్ కారణంగా) |
| ₹10 – ₹12 లక్షలు | 30% | 0% (రెబేట్ కారణంగా) |
| ₹12 – ₹24 లక్షలు | 30% | 5% – 15% (స్లాబ్ ప్రకారం) |
| ₹24 లక్షలు + | 30% | 30% |
సెక్షన్ 87A కింద, కొత్త విధానంలో ₹12 లక్షల నికర పన్ను ఆదాయం వరకు ₹60,000 రెబేట్ లభిస్తుంది. దీనివల్ల ఆదాయం ₹12 లక్షలు వచ్చినా పన్ను సున్నా అవుతుంది. పాత విధానంలో మాత్రం ఆదాయం ₹5 లక్షలు దాటిన వెంటనే పన్ను చెల్లించాలి.
ఏది ఎంచుకోవాలి? సాధారణంగా డిడక్షన్లు ఎక్కువగా ఉన్నవారు (80C పూర్తిగా వాడేవారు, హోమ్ లోన్ ఉన్నవారు) పాత విధానం బెటర్. ఎక్కువ డిడక్షన్లు లేని వారికి కొత్త విధానం ఎక్కువ ఆదా ఇస్తుంది.
పైన చెప్పిన అన్ని విషయాలు అర్థమయ్యాయా? ఇప్పుడు మీరు చేయవలసిన 8 స్టెప్స్ చూద్దాం.
ITR ఫైలింగ్ ప్రారంభించే ముందు ఈ డాక్యుమెంట్లు ఒక చోట సిద్ధంగా ఉంచుకోండి:
పోర్టల్ మీ ఫారం 26AS ఆధారంగా మీ జీతం, బ్యాంకు వడ్డీ, టీడీఎస్ వంటి వివరాలను ఆటోమేటిక్ గా ప్రీ-ఫిల్ చేస్తుంది.
[IMAGE: ఐటీఆర్ ఫైలింగ్ దశల వారీ స్క్రీన్షాట్ – ALT: “Step by step ITR filing on e-filing portal Telugu”]
| వర్గం | ఫారం | చివరి తేదీ | జరిమానా (లేట్ ఫీజు) |
|---|---|---|---|
| సాలరీడ్, పెన్షనర్స్, ఇతరులు (ఆడిట్ లేని వారు) | ITR-1 / ITR-2 | జూలై 31, 2026 | ₹1,000 (₹5 లక్షల ఆదాయం వరకు) / ₹5,000 (₹5 లక్షల కంటే ఎక్కువ) |
| బిజినెస్, ప్రొఫెషనల్స్ (ఆడిట్ లేనివారు) | ITR-3 / ITR-4 | ఆగస్టు 31, 2026 | ₹1,000 – ₹5,000 |
| రిటర్న్ రివైజ్ చేసేవారు | (ఏదైనా) | మార్చి 31, 2027 | నామినల్ ఫీజు |
| చాలా లేట్ గా ఫైల్ చేస్తే | (ఏదైనా) | డిసెంబర్ 31 తర్వాత | ₹10,000 |
కీలక గమనిక: చివరి తేదీ మీద ఆధారపడి లేట్ ఫైలింగ్ ఫీజు మాత్రమే కాకుండా, మీరు చెల్లించాల్సిన పన్ను మీద వడ్డీ (సెక్షన్ 234A) కూడా పెరుగుతుంది. కాబట్టి జూలై 31 లోపే ఫైల్ చేయడం చాలా ముఖ్యం.
ప్ర: మా కంపెనీ ఇప్పటికే నా టాక్స్ చూసుకుంటుంది. నేను విడిగా ఇంకా ITR ఎందుకు ఫైల్ చేయాలి?
జ: కంపెనీ వారు మీ సాలరీ ద్వారా మాత్రమే TDS కట్ చేస్తారు. కానీ మీకు FD ల వడ్డీ, రెంటల్ ఇంకమ్, లేదా 80C డిడక్షన్లు ఎక్కువగా ఉంటే, ఆ విషయాలు TDS కాకుండా పోవచ్చు. అలాంటప్పుడు డిడక్షన్ లు వేసుకోవడానికి, లేదా ఎక్కువ TDS పోయిందేమో చూసుకోవడానికి, ITR ఫైల్ చేయడం తప్పనిసరి.
ప్ర: ఫారం 16 ఎప్పుడు దొరుకుతుంది?
జ: ప్రతి యజమాని జూన్ 15 నాటికి ఫారం 16 ను జారీ చేయాల్సి ఉంటుంది. కానీ చాలా కంపెనీలు ముందుగానే ఇస్తాయి. ఫారం 16 రాకముందే ఫైలింగ్ ప్రారంభించకండి.
ప్ర: నేను ఎక్కువ టీడీఎస్ కట్ చేస్తే, రిఫండ్ ఎలా తీసుకోవాలి?
జ: మీరు మీ ITR లో అసలు పన్ను బాధ్యత కంటే ఎక్కువ TDS చూపిస్తే, పోర్టల్ మీరు సబ్మిట్ చేసిన తర్వాత ఆటోమేటిక్ గా రిఫండ్ ప్రాసెస్ చేస్తుంది. మీరు బ్యాంకు ఖాతా వెరిఫై చేసి ఉంటే, డైరెక్ట్ గా క్రెడిట్ అవుతుంది.
ప్ర: నా ఆదాయం ₹12 లక్షల కంటే తక్కువ. నేను ITR ఫైల్ చేయాల్సిన అవసరం ఉందా?
జ: చట్టప్రకారం, మీ మొత్తం ఆదాయం ప్రాథమిక మినహాయింపు పరిమితి (₹2.5 లక్షలు) కంటే తక్కువగా ఉండి, మీరు ఎలాంటి టీడీఎస్ కట్ చేయని పక్షంలో, అధికారికంగా ఫైల్ చేయాల్సిన అవసరం లేదు. అయినప్పటికీ, భవిష్యత్తులో లోన్, వీసా లాంటి సందర్భాల్లో ITR ఒక మంచి రుజువు. కాబట్టి చాలా మంది ₹0 ఆదాయం అయినా ఫైల్ చేస్తారు.
ప్ర: కొత్త పన్ను విధానం ఎంచుకుంటే, నేను 80C లో పెట్టిన డబ్బు డిడక్ట్ అవుతుందా?
జ: లేదు. కొత్త విధానంలో సెక్షన్ 80C, 80D, HRA, హోమ్ లోన్ వడ్డీ వంటి డిడక్షన్లు ఏవీ అందుబాటులో ఉండవు . అందుకే కొత్త విధానంలో స్లాబ్లు తక్కువ ఉంటాయి.
ప్ర: నా మొబైల్ లోనే ITR ఫైల్ చేయవచ్చా?
జ: ప్రస్తుతం అధికారిక పోర్టల్ మొబైల్ సౌలభ్యాన్ని కలిగి ఉంది. మీరు మొబైల్ నుండి లాగిన్ అయ్యి, పూర్తిగా ఫైల్ చేసుకోవచ్చు.
ప్ర: తప్పు చేసిన ITR ను ఎలా సరిచేయాలి?
జ: మీరు మీ మొదటి రిటర్న్ ఫైల్ చేసిన తర్వాత, దానిలో ఏదైనా తప్పు ఉంటే, మీరు రివైజ్డ్ రిటర్న్ (ITR-U) ఫైల్ చేయవచ్చు. మార్చి 31, 2027 లోపుగా రివైజ్ చేయాలి.
సాలరీడ్ పర్సన్ గా ITR ఫైలింగ్ ఇప్పుడు అంత కష్టం కాదు. ఈ 8 స్టెప్స్ ఫాలో అవ్వడం ద్వారా మీరు 15-20 నిమిషాల్లో మీ రిటర్న్ దాఖలు చేయవచ్చు. అతి ముఖ్యమైన విషయాలు మరోసారి గుర్తుచేసుకోండి:
అన్నింటికంటే ముఖ్యం: ఒకసారి ఫైల్ చేసిన తర్వాత, వెంటనే E-Verify చేయండి (ఆధార్ OTP ద్వారా). లేకపోతే మీ రిటర్న్ ఇన్కంప్లీట్ గా మిగిలిపోతుంది.
ప్రతి సంవత్సరం ఈ టాస్క్ ని సీజన్ లా పూర్తి చేయండి – ఏప్రిల్ మొదలు నుండి డాక్యుమెంట్లు సేకరించండి, జూన్ నాటికి ఫారం 16 రాగానే అన్ని డిడక్షన్లు కలెక్ట్ చేయండి, జూలై 31 కంటే 2 వారాలు ముందే సబ్మిట్ చేయండి.
ఈ కథనం కేవలం విద్యా ప్రయోజనాల కోసం మాత్రమే. ఇది ఏ రకమైన పన్ను సలహా కాదు. ప్రతి ఒక్కరి ఆదాయం, డిడక్షన్లు, పన్ను విధానం ఎంపికలు వేరుగా ఉంటాయి. ఇక్కడ ఇచ్చిన ప్రక్రియ 2026 ఆర్థిక సంవత్సరానికి సంబంధించినది. దయచేసి మీ స్వంత లెక్కలు, సంప్రదింపులు జరుపుకోవడం లేదా ధ్రువీకరించబడిన చార్టర్డ్ అకౌంటెంట్ ను సంప్రదించడం ఉత్తమం. పన్ను ఫైలింగ్ కు సంబంధించి ఏమైనా తేడాలు లేదా అప్డేట్లకు నేను బాధ్యుడిని కాదు.
మీరు ఈ ఆర్టికల్ ను ఉపయోగకరంగా భావిస్తే, మీ సహోద్యోగులతో షేర్ చేయండి. 📈